Hilbertas plattibi: Šlaitintnāi sirzdau pāusas wersiōnins
No edit summary |
No edit summary |
||
| Rindā 41: | Rindā 41: | ||
::<math>\langle f,g\rangle = \int_\Omega \overline{f(x)}g(x)\,dx + \int_\Omega D \overline{f(x)}\cdot D g(x)\,dx + \cdots + \int_\Omega D^s \overline{f(x)}\cdot D^s g(x)\, dx</math> | ::<math>\langle f,g\rangle = \int_\Omega \overline{f(x)}g(x)\,dx + \int_\Omega D \overline{f(x)}\cdot D g(x)\,dx + \cdots + \int_\Omega D^s \overline{f(x)}\cdot D^s g(x)\, dx</math> | ||
[[Category:Matemātiki]] | [[Category: Matemātiki]] | ||
<!-- | <!-- | ||
Bigantī wersiōni iz 19:24, 28 sillins 2021
Hilbertas plattibi - en funkciōnalai analīzin lineāra plattibi kīrsa kērmenin stēisan reālin adder kōmplaksiskan gīrbin sen skalārinan rēizinsnan, kawīda ast gāncan en metrīkei inducītan iz skalārinan rēizinsnan. Erainā Hilbertas plattibi ast Banachas plattibi, istwendau Frechet plattibi be istwendau lōkalai auktumma topolōgiska plattibi. Pastāne pabilītan pa Davidas Hilbertas emnin. Hilbertas plattibis ast tērpautan en kwāntiskai mekānikin, harmōniskai analīzin, teōrijai stēisan diferenciālin līgibin be en kitēimans laūkans.
Definiciōni
Skalārina rēizinsna Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle x,y\rangle} ast funkciōni, kawīda preipeisāi gīrbin iz kērmenin prei eraīnan pūran stēisan elamēntin, sen zemmans swajjistans:
- Mainasnā stēisan elamēntin senjūnga rēizinsnas wērtibin
- Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle y,x\rangle = \overline{\langle x, y\rangle}.}
- Skalārina rēizinsna ast lineāran en āntrai argumēntin
- Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle x, ay_1+by_2 \rangle = a\langle x, y_1\rangle + b\langle x, y_2\rangle.}
(en ainuntamans kōnwencins en stessei pirman)
- Skalārina rēizinsna stēisan elamēntin be sen sin ast wisaddan ninegatīwan:
- Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle x,x\rangle \ge 0}
be līgibi ast tēr kaddan Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle x=0} .
Iz pirman be āntran swajjistan ēit, kāi skalārina rēizinsna ast antilineāran en āntrai argumēntin. En reālai Hilbertas plattibimans skalārina rēizinsna ast lineāran en abbeimas argumēntins.
Wektōras nōrmi ast definītan kāigi: :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \|x\| = \sqrt{\langle x,x \rangle},} be etālisku sirzdau dwāi elamēntins ast definītan kāigi tenēisan šlaitīntan nōrmi :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle d(x,y)=\|x-y\| = \sqrt{\langle x-y,x-y \rangle}.} . Pirmā be tirtī skalārinas rēizinsnas swajjista dāst stawīdse distāncis simētrisku. Tirtī swajjista dāst, kāi distānci ast nulli tēr kaddan Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle x=y} . Skalārina rēizinsna izpilnina Cauchy-Schwartz nilīgibin :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle |\langle x, y\rangle| \le \|x\|\,\|y\|} , ka garantijja trillunkis nilīgibin :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle d(x,z) \le d(x,y) + d(y,z).} .
Kāi lineāra plattibi sen skalārinan rēizinsnan būlai Hilbertas plattibi, turri būtwei gāncan. Plattibi Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle H}
sen metrīkin Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle d(xy)}
ast gāncan, ka zentli kāi erainā rīpawisku Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \{a_n\}_{n \in \mathbb{N}} \subset H}
izpilninantī Cauchy's āudairan:
- Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \forall_{\varepsilon > 0}\; \exists_{N \in \mathbb N}\; \forall_{m, n > N}\; d(a_m, a_n) < \varepsilon.}
turri arāikan en plattibei Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle H} .
Subaduālisku be reflaksīwisku
Rieszas gērdausenis bilāi, kāi eraīns lineārs funkciōnals na Hilbertas plattibin mazzi būtwei pertreptan kāigi skalārina rēizinsna sen ainuntan wektōran iz plattibin:
- Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle F(\cdot) = \langle u, \cdot \rangle}
Gērdausenis dāst antilineāran, izōmetriskan izomōrfisman sirzdau Hilbertas Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle H} plattibin be plattibin Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle H^*} stēisan lineāran funkciōnalin kīrsa di (duālin plattibin), tītat erainā Hilbertas plattibi ast subaduālin.
Etkūmps tērpautun Rieszas gērdausenin gaūnimai, kāi eraīns funkciōnals na duālin plattibin ast wērtibis imsnā en deīktu, tītet Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle H^{**}=H} - Hilbertas plattibi ast reflaksīwan.
Perwaidīnsnas
- Lebegue'as plattibis:
Plattibis stēisan reālin adder kōmplaksiskan funkciōnin iz plattibin sen mattan Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle (X,\mu)} , kawīdas izpilnina āudairan: :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \int_X |f|^2 d \mu < \infty, } (integrīminisku sen kwadrātan). Skalārina rēizinsna ast dātan kāigi: :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle f,g\rangle=\int_X \overline{f(t)} g(t) \ d \mu(t).} .
- Sirzdau Lebegue'as plattibin mazīngi šlaitīntun plattibis stēisan rīpawiskwan, kaddan mats ast diskrettan, perw. ℓ2 plattibi stēisan rīpawiskwas izpilnināntis āudairan: :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \sum_{n=1}^\infty |z_n|^2 < \infty} sen skalārinan rēizinsnan: :Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle \mathbf{z},\mathbf{w}\rangle = \sum_{n=1}^\infty \overline{z_n}w_n,} .
- Ik mats ast diskrettan be tūlisku Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle X} ast wangiskan, staddan plattibi ast izomōrfiskan sen Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \mathbb{R}^n} adder Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \mathbb{C}^n} sen skalārinan rēizinsnan dātan kāigi: Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle x,y\rangle = \sum_{i=1}^n \overline{x_i} y_i} .
- Sobolewas plattibis:
Plattibi stēisan diferenciālin funkciōnin kīrsa plattibin sen mattan, kawīdas ast integrīminan sen kwadrātan be turri izwessenins integrīminans sen kwadrātan. Skalārina rēizinsnā ast definītan kāigi:
- Parsers ni mazēi skaitātun (MathML ik mazīngi (eksperimentālai): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \langle f,g\rangle = \int_\Omega \overline{f(x)}g(x)\,dx + \int_\Omega D \overline{f(x)}\cdot D g(x)\,dx + \cdots + \int_\Omega D^s \overline{f(x)}\cdot D^s g(x)\, dx}